Kominiarka strażacka – jaką wybrać i na co zwrócić uwagę?

Współczesne podejście do ochrony strażaka wykracza jednak poza zabezpieczenie przed samym ogniem i temperaturą. Coraz większą uwagę zwraca się na ekspozycję na drobne cząstki i zanieczyszczenia powstające podczas pożaru. Jednocześnie zupełnie inne wymagania stawia wyposażeniu pożar wewnętrzny, a inne wielogodzinne działania podczas pożaru lasu, traw czy nieużytków.

Dlatego pytanie „jaka kominiarka strażacka jest najlepsza?” nie ma jednej uniwersalnej odpowiedzi. Przy wyborze trzeba uwzględnić rodzaj prowadzonych działań, konstrukcję kominiarki, zastosowane materiały, ochronę termiczną, oddychalność, współpracę z pozostałymi środkami ochrony indywidualnej, a w przypadku bardziej zaawansowanych konstrukcji również obecność bariery ograniczającej przenikanie cząstek.

Jaką kominiarkę strażacką wybrać? Najpierw określ rodzaj działań

Podstawowym błędem przy wyborze kominiarki jest porównywanie produktów wyłącznie pod względem ceny, gramatury lub liczby warstw. Parametry te są istotne, ale nie pokazują całego obrazu. Kominiarka strażacka jest częścią kompletnego systemu ochrony strażaka i powinna być dobierana z uwzględnieniem warunków, w których będzie użytkowana. W przypadku działań gaśniczych prowadzonych wewnątrz budynków jednym z podstawowych zagrożeń pozostaje wysoka temperatura. Istotna jest więc odpowiednia ochrona termiczna, osłonięcie głowy i szyi oraz prawidłowa współpraca kominiarki z hełmem, ubraniem specjalnym i maską aparatu ochrony dróg oddechowych.

To jednak nie wszystko. Podczas pożaru powstają również drobne cząstki będące produktami spalania. Mogą one osadzać się na wyposażeniu oraz skórze ratownika. Dlatego rozwijane są kominiarki wyposażone w dodatkowe bariery cząstek. Przykładem takiej konstrukcji jest COMAZO Protect Stedair® Prevent. Jeżeli natomiast priorytetem jest przede wszystkim wysoka izolacja cieplna, warto zwrócić uwagę na konstrukcję materiału, jego gramaturę oraz liczbę warstw. Takie podejście reprezentuje m.in. EAGLE FR REGULAR KERMEL, wykorzystująca dwuwarstwową konstrukcję oraz materiał Kermel Lenzing. Jeszcze inne wymagania występują podczas pożarów lasów, traw i nieużytków. Strażacy mogą wówczas pracować przez wiele godzin w wysokiej temperaturze otoczenia i przy dużym wysiłku fizycznym. Znaczenia nabierają niska masa, skuteczne odprowadzanie wilgoci i wysoka oddychalność. W takich warunkach zastosowanie może znaleźć COMAZO WL, której konstrukcja została dodatkowo przystosowana do użytkowania z maskami filtrującymi FFP2 i FFP3.

Ochrona przed temperaturą i szkodliwymi cząstkami – czego wymagać od nowoczesnej kominiarki strażackiej?

Tradycyjnie podstawowym zadaniem kominiarki strażackiej była ochrona przed oddziaływaniem cieplnym oraz płomieniem. Ten aspekt pozostaje niezwykle ważny, ale rozwój środków ochrony indywidualnej powoduje, że współczesne konstrukcje mogą odpowiadać również na dodatkowe zagrożenia. Szczególnego znaczenia nabiera problem ekspozycji strażaków na zanieczyszczenia powstające podczas spalania. Skóra szyi, żuchwy i okolic twarzy to obszary wymagające odpowiedniego zabezpieczenia. Z tego powodu coraz większe zainteresowanie budzą kominiarki strażackie z barierą cząstek, których zadaniem jest ograniczenie ich przenikania przez materiał.

COMAZO Protect Stedair® Prevent – kominiarka z barierą cząstek

Przykładem takiego rozwiązania jest kominiarka strażacka COMAZO Protect Stedair® Prevent. Zastosowana w niej bariera Stedair® PREVENT została zaprojektowana w celu ograniczenia przenikania drobnych cząstek przy jednoczesnym zachowaniu właściwości użytkowych wymaganych od profesjonalnego wyposażenia strażackiego. Według parametrów produktu bariera zapewnia 99,9% skuteczności filtracji cząstek stałych, a swoje właściwości zachowuje nawet po 200 cyklach prania. To istotne z punktu widzenia wyposażenia poddawanego intensywnej eksploatacji oraz regularnemu czyszczeniu. Kominiarka ma konstrukcję dwuwarstwową. Warstwa zewnętrzna składa się z 48,5% aramidu, 48,5% trudnopalnej wiskozy Lenzing FR® oraz 3% włókna antystatycznego. Warstwa wewnętrzna zawiera 96% aramidu oraz 4% ePTFE tworzącego barierę Stedair® PREVENT. W praktyce oznacza to połączenie kilku funkcji: ochrony termicznej, właściwości trudnopalnych i antystatycznych oraz bariery ograniczającej przenikanie cząstek. Jednocześnie przy projektowaniu takich konstrukcji niezwykle ważna jest oddychalność. Zastosowanie bariery nie powinno prowadzić do nieakceptowalnego wzrostu obciążenia cieplnego ratownika. W przypadku Stedair® PREVENT producent zwraca uwagę m.in. na wysoki wskaźnik Total Heat Loss (THL), związany ze zdolnością materiału do odprowadzania ciepła. To szczególnie istotne podczas pracy w kompletnym zestawie środków ochrony indywidualnej, gdy organizm strażaka jest jednocześnie poddawany intensywnemu wysiłkowi fizycznemu oraz działaniu wysokiej temperatury. COMAZO Protect Stedair® Prevent posiada Świadectwo Dopuszczenia CNBOP nr 5552/2024 i spełnia wymagania wskazanych dla produktu norm, w tym EN 13911 dotyczącej kominiarek ochronnych dla strażaków, EN ISO 11612:2015 dotyczącej ochrony przed gorącem i płomieniem oraz EN 1149-5:2018 odnoszącej się do właściwości elektrostatycznych odzieży ochronnej. Tego rodzaju kominiarka będzie szczególnie interesującym rozwiązaniem dla jednostek, które przy zakupie wyposażenia chcą uwzględnić nie tylko klasyczną ochronę termiczną, ale także ograniczenie ekspozycji skóry na cząstki pożarowe. Nie oznacza to jednak, że bariera cząstek zastępuje ochronę dróg oddechowych. Są to dwa różne elementy systemu bezpieczeństwa strażaka.

Dowiedz się więcej Kominiarka strażacka Comazo

Kominiarka strażacka a ochrona termiczna – dlaczego liczy się materiał i konstrukcja?

Drugim ważnym kryterium jest ochrona przed wysoką temperaturą. W tym przypadku nie należy jednak sprowadzać wyboru do prostego założenia, że im grubsza kominiarka, tym jest bezpieczniejsza. Na właściwości ochronne wpływa cały układ materiałowy: rodzaj włókien, gramatura, liczba warstw, sposób wykonania szwów, konstrukcja otworu twarzowego oraz powierzchnia ciała rzeczywiście osłonięta przez kominiarkę. W odzieży ochronnej dla strażaków szeroko wykorzystywane są włókna aramidowe. Ich właściwości pozwalają tworzyć materiały przeznaczone do pracy w warunkach narażenia na wysoką temperaturę i płomień.

Dobrym przykładem klasycznego podejścia skoncentrowanego na ochronie cieplnej jest kominiarka strażacka EAGLE FR REGULAR KERMEL. Zarówno jej warstwa zewnętrzna, jak i wewnętrzna wykonane są z materiału Kermel Lenzing. Warstwa zewnętrzna ma gramaturę 200 g/m². Dwuwarstwowa konstrukcja zapewnia wysoki poziom izolacji cieplnej, jednocześnie osłaniając szyję i twarz. W praktyce znaczenie ma również sposób wykonania kominiarki. Zastosowanie bardzo płaskich szwów ogranicza powstawanie punktów ucisku pod hełmem. Podczas krótkiego przymierzenia może wydawać się to detalem, ale w trakcie długotrwałych działań każdy punkt nacisku pomiędzy głową a systemem więźby hełmu może wpływać na komfort użytkownika. Podobną rolę odgrywa elastyczny otwór twarzowy. Powinien umożliwiać właściwe ułożenie kominiarki względem maski, a jednocześnie nie ograniczać pola widzenia ani swobody ruchów.

Dowiedz się więcej Kominiarka strażacka Eagle

Kominiarka do pożarów lasów i traw – dlaczego powinna być inna?

Gaszenie pożaru wewnątrz budynku i działania przy rozległym pożarze lasu to dwa odmienne środowiska pracy. Podczas pożarów lasów, traw czy nieużytków ratownicy mogą przemieszczać się na znacznych odległościach i przez wiele godzin wykonywać intensywną pracę fizyczną. Do obciążenia wynikającego z samego wysiłku dochodzi wysoka temperatura otoczenia i promieniowanie cieplne. Dlatego w tego typu działaniach szczególnego znaczenia nabiera zarządzanie obciążeniem cieplnym strażaka. Kominiarka powinna zapewniać wymaganą ochronę, ale jednocześnie możliwie sprawnie odprowadzać wilgoć i nie powodować niepotrzebnego zwiększenia obciążenia termicznego. Właśnie do takich zastosowań zaprojektowano kominiarkę trudnopalną COMAZO WL.

Jest to konstrukcja jednowarstwowa o gramaturze 210 g/m², wykonana w 49% z włókien aramidowych, 49% z trudnopalnej wiskozy oraz 2% z włókna węglowego. Dodatek włókien węglowych odpowiada za właściwości antystatyczne materiału. Jedną z istotnych cech COMAZO WL jest technologia Sweat Management, której zadaniem jest transport wilgoci na zewnętrzną stronę materiału. Ma to znaczenie szczególnie podczas intensywnego i długotrwałego wysiłku. Jeszcze ciekawszym elementem konstrukcji jest zwiększona przestrzeń w okolicy ust i nosa. Pozwala ona na stosowanie kominiarki wraz z odpowiednio dobranymi maskami filtrującymi FFP2 lub FFP3. Dzięki temu rozwiązanie może być wykorzystywane m.in. podczas pożarów lasów, traw i nieużytków oraz innych działań terenowych, w których charakter zagrożenia i procedury pozwalają na wykorzystanie takiej ochrony dróg oddechowych.COMAZO WL spełnia wskazane dla produktu wymagania EN ISO 11612:2015 (A1, B1, C1) oraz EN 1149-5:2018. Kolor Signal Yellow dodatkowo poprawia widoczność ratownika podczas działań terenowych.

Dowiedz się więcej Kominiarka do pożarów traw i lasów

Jak prawidłowo dobrać kominiarkę strażacką do hełmu, maski i ubrania specjalnego?

Kominiarka nie działa samodzielnie. Jest jednym z elementów kompletnego zestawu ŚOI i właśnie w taki sposób należy ją oceniać. Nawet bardzo zaawansowany materiał nie zapewni oczekiwanego efektu, jeżeli kominiarka będzie źle dopasowana do użytkownika albo będzie niewłaściwie współpracowała z hełmem, maską i ubraniem specjalnym. Szczególną uwagę należy zwrócić na osłonięcie szyi i okolic twarzy. Konstrukcja powinna zapewniać odpowiednie pokrycie obszaru pomiędzy hełmem, maską i kołnierzem ubrania. Drugim elementem jest otwór twarzowy. Musi być na tyle elastyczny, aby umożliwiał właściwe ułożenie kominiarki, ale jednocześnie nie powinien samoczynnie przesuwać się podczas ruchów głowy. Znaczenie mają również szwy. Płaskie wykonanie ogranicza możliwość powstawania punktów ucisku pod hełmem. Warto również sprawdzić kominiarkę w kompletnym zestawie wyposażenia. Dopiero założenie jej razem z hełmem, maską i ubraniem specjalnym pozwala ocenić, czy poszczególne elementy rzeczywiście prawidłowo ze sobą współpracują.

Najczęściej zadawane pytania o kominiarki strażackie

Jaka kominiarka strażacka jest najlepsza?

Nie ma jednego modelu najlepszego do wszystkich zastosowań. Do pożarów wewnętrznych istotne są m.in. ochrona termiczna i prawidłowa współpraca z aparatem ochrony dróg oddechowych. Coraz częściej stosuje się również kominiarki z barierą ograniczającą przenikanie cząstek. Przy pożarach terenów otwartych większego znaczenia mogą nabierać oddychalność, odprowadzanie wilgoci i niska masa.

Czym różni się kominiarka strażacka z barierą cząstek od klasycznej?

Klasyczna kominiarka strażacka koncentruje się przede wszystkim na ochronie przed zagrożeniami termicznymi. Konstrukcje takie jak COMAZO Protect Stedair® Prevent posiadają dodatkową barierę zaprojektowaną w celu ograniczenia przenikania drobnych cząstek przez materiał.

Jaka kominiarka sprawdzi się podczas pożarów lasów?

Podczas pożarów lasów, traw i nieużytków warto zwrócić uwagę na ochronę przed płomieniem i temperaturą, ale również oddychalność, odprowadzanie wilgoci i ergonomię podczas długotrwałego wysiłku. Przykładem produktu zaprojektowanego z myślą o takich zastosowaniach jest COMAZO WL, dostosowana również do współpracy z maskami FFP2 i FFP3.