Ponad 102 mld zł na ochronę ludności i obronę cywilną w latach 2027–2031. Nowe środki na sprzęt, wyposażenie i przygotowanie OSP

Rząd przyjął Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027–2031, przewidujący ponad 102 mld zł na zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców Polski. Środki mają zostać przeznaczone m.in. na budowę i modernizację obiektów ochronnych, zakup sprzętu ratowniczego, rozwój infrastruktury kryzysowej, zabezpieczenie dostaw energii i wody oraz szkolenia. Ważnym elementem programu będzie doposażenie jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych, które otrzymają nowe zadania w systemie ochrony ludności.

Nowy program stanowi kontynuację inwestycji realizowanych w latach 2025–2026, na które przeznaczono blisko 34 mld zł. Wydłużenie perspektywy finansowania do pięciu lat ma umożliwić samorządom, jednostkom ratowniczym oraz instytucjom publicznym skuteczniejsze planowanie zakupów i realizację wieloletnich inwestycji. Dla jednostek OSP, samorządów i podmiotów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo publiczne oznacza to perspektywę dalszego rozwoju zaplecza sprzętowego, logistycznego i szkoleniowego.

Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2027–2031 – ile pieniędzy przewidziano?

Łączny budżet programu przekracza 102 mld zł. Finansowanie zostało rozłożone na pięć kolejnych lat, co ma zapewnić ciągłość inwestycji w bezpieczeństwo oraz możliwość realizacji większych przedsięwzięć infrastrukturalnych.

Planowane nakłady przedstawiają się następująco:

Profilowanie jednostek OSP – nowe zadania i środki na wyposażenie w latach 2027–2030

W ramach rozwoju systemu ochrony ludności i obrony cywilnej jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych (OSP) będą stopniowo przygotowywane do realizacji nowych zadań związanych z reagowaniem kryzysowym, ewakuacją oraz pomocą mieszkańcom. Zmiany wynikają z ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej oraz założeń Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027–2031.

Jednym z kluczowych elementów programu jest profilowanie jednostek OSP, czyli przypisywanie im określonych zadań i dostosowywanie wyposażenia do rodzaju prowadzonych działań. Pozwoli to zwiększyć specjalizację jednostek oraz skuteczniej wykorzystać ich potencjał podczas sytuacji kryzysowych.

Na co zostaną przeznaczone środki z Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2027–2031?

Ponad 102 mld zł przewidziane w Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2027–2031 zostanie przeznaczone na rozwój infrastruktury bezpieczeństwa, zakup specjalistycznego wyposażenia oraz zwiększenie gotowości służb ratowniczych, samorządów i instytucji publicznych do reagowania w sytuacjach kryzysowych.

Istotna część inwestycji będzie związana z doposażeniem jednostek OSP, rozwojem zaplecza logistycznego oraz zapewnieniem ciągłości funkcjonowania lokalnych społeczności w przypadku wystąpienia zagrożeń.

Do najważniejszych obszarów finansowania należą:

• Budowa i modernizacja obiektów ochronnych – tworzenie nowych schronów, modernizacja istniejących obiektów zbiorowej ochrony oraz przygotowanie miejsc doraźnego schronienia dla mieszkańców.
• Zakup sprzętu ratowniczego i specjalistycznych pojazdów – rozwój wyposażenia jednostek OSP, PSP i innych podmiotów ochrony ludności, w tym sprzętu wykorzystywanego podczas ewakuacji, poszukiwań i działań ratowniczych.
• Zabezpieczenie awaryjnych źródeł energii – zakup agregatów prądotwórczych, systemów zasilania rezerwowego oraz urządzeń umożliwiających funkcjonowanie infrastruktury krytycznej podczas przerw w dostawach prądu.
• Rozwój zaplecza logistycznego i kryzysowego – tworzenie magazynów, punktów pomocy oraz miejsc tymczasowego zakwaterowania wyposażonych m.in. w namioty pneumatyczne, łóżka polowe i niezbędny sprzęt.
• Zapewnienie dostępu do wody, żywności i ciepła – inwestycje w systemy magazynowania, transportu i uzdatniania wody oraz rozwiązania zabezpieczające podstawowe potrzeby mieszkańców.
• Wzmocnienie infrastruktury medycznej – przygotowanie szpitali, placówek ochrony zdrowia i tymczasowych punktów medycznych do działania w warunkach kryzysowych.
• Rozwój systemów łączności, ostrzegania i alarmowania – zakup urządzeń komunikacyjnych, radiotelefonów oraz rozwiązań umożliwiających sprawną koordynację działań ratowniczych.
• Szkolenia i ćwiczenia z zakresu ochrony ludności – podnoszenie kwalifikacji ratowników, pracowników samorządowych i mieszkańców oraz organizowanie praktycznych ćwiczeń reagowania kryzysowego.
• Rozwój Korpusu Obrony Cywilnej – przygotowanie struktur i zasobów osobowych do realizacji zadań związanych z ochroną ludności.

Dla jednostek OSP i samorządów program oznacza możliwość planowania inwestycji w nowoczesny sprzęt ratowniczy, wyposażenie logistyczne, drony, systemy łączności oraz specjalistyczne szkolenia. Zakres finansowanych zakupów będzie uzależniony od konkretnych zadań i zasad przyznawania środków.

Cztery profile jednostek OSP – jakie zadania będą realizować?

W ramach programu przewidziano cztery podstawowe profile działalności jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych:

• Profil ewakuacyjny – jednostki będą odpowiedzialne za wsparcie ewakuacji mieszkańców, zwierząt oraz mienia z terenów zagrożonych. Do ich zadań należeć będzie organizowanie punktów ewakuacyjnych, pomoc osobom o ograniczonej mobilności oraz udział w działaniach poszukiwawczych. Istotnym elementem wyposażenia będą m.in. nosze ratownicze, sprzęt ewakuacyjny, radiotelefony, oświetlenie i drony poszukiwawcze.

• Profil logistyczny – obejmie zabezpieczenie podstawowych potrzeb ludności podczas sytuacji kryzysowych. Jednostki będą organizować miejsca tymczasowego zakwaterowania, zapewniać awaryjne zasilanie, wspierać dystrybucję paliwa, żywności i wody pitnej oraz obsługiwać zaplecze logistyczne. Kluczowe wyposażenie to m.in. agregaty prądotwórcze, namioty pneumatyczne, łóżka polowe, stoły, krzesła oraz urządzenia do transportu i uzdatniania wody.

• Profil medyczny – jednostki będą wspierać funkcjonowanie doraźnych szpitali, tymczasowych punktów medycznych oraz organizację pomocy osobom poszkodowanym. Zadania obejmą również mobilną pomoc medyczną i dostarczanie leków. Niezbędne wyposażenie może obejmować nosze, deski ortopedyczne, sprzęt pierwszej pomocy, defibrylatory AED i wyposażenie punktów medycznych.

• Profil humanitarny – jednostki będą wspierać organizację i obsługę obiektów zbiorowej ochrony, punktów pomocy humanitarnej oraz miejsc informacyjnych dla mieszkańców. Do ich obowiązków należeć będzie również ostrzeganie i alarmowanie ludności oraz organizacja punktów ewidencyjno-informacyjnych. W realizacji tych zadań pomocne będą systemy łączności, namioty, wyposażenie logistyczne i urządzenia ostrzegawcze.

Co najmniej jedna wyspecjalizowana jednostka OSP w każdej gminie

Zgodnie z założeniami programu docelowo w każdej gminie co najmniej jedna jednostka OSP ma zostać przygotowana do realizacji zadań wynikających z przypisanego profilu. Proces wdrażania będzie przebiegał etapowo, zgodnie z rekomendacjami Komendanta Głównego Państwowej Straży Pożarnej. Rok 2026 przewidziano jako okres przygotowawczy, natomiast w latach 2027–2030 planowane jest stopniowe zwiększanie gotowości modułów zadaniowych – od co najmniej 25% do pełnej gotowości.

Profilowanie jednostek OSP – na nowe wyposażenie i przygotowanie do zadań w latach 2027–2030

Nadchodzące lata przyniosą istotne zmiany w funkcjonowaniu OSP. W ramach Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej jednostki będą przygotowywane do realizacji nowych zadań, a na ich doposażenie przewidziano znaczące środki finansowe. Warto już teraz przeanalizować potrzeby sprzętowe jednostki i przygotować się do nadchodzących inwestycji. Sklep Ogniowy wspiera OSP w doborze wyposażenia dopasowanego do poszczególnych profili, przygotowaniu ofert oraz kompleksowej realizacji zamówień finansowanych ze środków publicznych.

Zapraszamy też na stronę Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji: TUTAJ